འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་ཆེད་བརྗོད།

108 Translations: A Statement of Purpose •「108部世界名著藏譯本」介紹

Gyalwang Karmapa

Scroll down for English and Chinese

སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ལོར་ཁོ་བོའི་འདོད་མོས་ལྟར། ལ་རྩེ་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ཨ་རིར་གནས་འཁོད་དབྱིན་སྐད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་བོད་སྐད་ལ་ཡིག་སྒྱུར་གནང་དང་གནང་བཞིན་པའི་ལོ་ཙཱ་བ་སྐོར་ཞིག་དང་ལྷན་དུ་འཛོམས་ནས། ད་ཕན་དབྱིན་ཡིག་ནས་རྩོམ་རིག་གི་བརྩམས་ཆོས་ཅི་ཙམ་བསྒྱུར་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་གི་དཔེ་སྐྲུན་དང་དཔེ་ཀློག་གནས་ཚུལ་སོགས་སྤྱིའི་གནས་སྟངས་དང་། ཡང་དེར་འཛོམས་པའི་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཅི་དང་ཅི་བསྒྱུར་དང་སྒྱུར་བཞིན་པ་དང་། ཡིག་སྒྱུར་སྐབས་སུ་དཀའ་ངལ་ཅི་འཕྲད་དང་། དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་འཕྲོས་མོལ་གྱི་རྣམ་པའི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་ཉིན་འཁྱོངས་སུ་ཚོགས་པ་ཡིན། ཚོགས་འདུ་དེའི་སྟེང་དུ་ང་ཚོ་ཚང་མས་སྒྲིག་འཛུགས་ཅན་དང་འཆར་གཞི་ཅན། ལས་རིམ་ཅན་གྱི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་ཞིག་བརྩམ་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་བའི་ངོས་འཛིན་གཅིག་གྱུར་བྱུང་བ་ལྟར། དེའི་ཕྱི་ལོ་ནས་“འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་”ཀྱི་ལས་གཞི་འདིའི་འགོ་བརྩམས་ཤིང་། ད་ལྟ་བོད་འགྱུར་མ་དེ་དག་རིམ་གྱིས་འཕྲུལ་དེབ་ཀྱི་རྣམ་པར་འདོན་སྤེལ་བྱེད་པའི་སྐབས་འདིར། ཁོ་བོས་ལས་གཞི་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་དང་འབྲེལ་བའི་གཏམ་འགའ་བཤད་དགོས་བྱུང་།

Image

ང་ཚོས་དེང་རབས་བོད་ཀྱི་ཡིག་སྒྱུར་ལ་ཕྱི་མིག་ཅིག་བལྟས་ན། དེའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་བསྒྱུར་བྱའི་སྐད་ཡིག་གི་ནང་དུ་ཡོད་ཅིང་། རང་གི་སྐད་ཡིག་གི་ནང་དུ་མེད་པའི་ཤེས་ཡོན་ཞིག་གམ། ལྟ་བ་ཞིག །ཡང་ན་རྩོམ་སྟངས་ཤིག་ཚུར་ལེན་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེ་ཡང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་གི་ཤེས་ཚད་དཀྱུས་མ་ཡིན་པའི་ཀློག་པ་པོ་ལ་མ་དམིགས་པར། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་སྡེ་ཆུང་ངུ་ཞིག་གི་མོས་ཁམས་དང་བསྟུན་ནས་གྲགས་རྩོམ་ཁོ་ན་སྒྱུར་ཐབས་བྱས་ཡོད། རང་གི་སྐད་ཡིག་གི་ནང་དུ་ཤེས་ཚད་དཀྱུས་མའི་བཀླག་བྱ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ཤིང་། རང་གི་སྐད་ཡིག་གི་ཚེ་ཚད་ལ་སེམས་ཁྲལ་མེད་པའི་སྐབས་སུ་དམིགས་ཡུལ་དེ་བཟུང་ནས་ལྟ་བ་གང་མཐོ་དང་། ཤེས་ཡོན་གང་གསར། རྩོམ་སྟངས་དམིགས་བསལ་ཅན་གང་ཡིན་གྱི་གྲགས་རྩོམ་འགའ་རེ་བདམས་ནས་ཡིག་སྒྱུར་བྱས་ན་ལོས་ཆོག་ཀྱང་། ད་ལྟ་ང་ཚོ་སྐད་ཡིག་གི་ཚེ་ཚད་ལ་སེམས་ཁུར་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ལ་སླེབས་ཡོད་པའི་ཁར། ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ཤེས་ཚད་དཀྱུས་མའི་མོས་ཁམས་དང་མཐུན་པའི་བཀླག་བྱ་ཧ་ཅང་དཀོན་པའི་གནས་སྟངས་འདི་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས། ང་ཚོས་འདས་པའི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་དམིགས་ཡུལ་ལ་བསྐྱར་ཞིབ་ཅིག་བྱེད་དགོས་པའི་དུས་ལ་སླེབས་ཡོད་སྙམ།

སྐད་ཡིག་ཅིག་གི་གསོན་ཤུགས་རྒྱས་རྒྱུ་ནི་སྐད་ཡིག་དེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་མཁན་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལས། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་སྡེ་ཚན་ཆུང་ངུ་ཞིག་ལ་དམིགས་ཏེ་ལྟ་བ་མཐོན་པོ་རེ་དང་། ཤེས་ཡོན་གསར་པ་རེ། རྩོམ་རྩལ་དམིགས་བསལ་ཅན་རེ་ནང་འདྲེན་བྱས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་ཐུབ་པ་ཞིག་མིན། སྐད་ཡིག་ཅིག་གི་གསོན་ཤུགས་ནི་སྐད་ཡིག་དེའི་སྤྱོད་སྒོ་བཞི་སྟེ། ངག་ཐོག་གི་བཤད་ཉན་གཉིས་དང་། ཡིག་ཐོག་གི་འབྲི་ཀློག་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་ནས་མངོན་གྱི་ཡོད། སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་ན་རང་གི་སྐད་ཡིག་ཐོག་ཀློག་མཁན་མང་པོ་ཡོད་པ་དེས་རང་བཞིན་གྱིས་སྐད་ཡིག་དེའི་གསོན་ཉམས་ཤིག་མངོན་ཐུབ། དེ་ལྟ་བུའི་ཀློག་མཁན་ནི་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་སྡེ་གཅིག་པོས་མི་ཆོག་པར། སྐད་ཡིག་དེ་བེད་སྤྱོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ཁོངས་སུ་ཀློག་མཁན་གྱི་གྲངས་འབོར་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་དགོས། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་སྤྱི་ཚོགས་དེའི་ཀློག་པ་པོའི་མོས་ཁམས་དང་མཐུན་པའི་རང་སྐད་དུ་བརྩམས་པ་དང་གཞན་སྐད་ནས་བསྒྱུར་བའི་བཀླག་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་དགོས། དེ་ནི་སྐད་ཡིག་དེ་ལ་གསོན་ཤུགས་སྦྱིན་པའི་ནུས་པ་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་མཐོར་འདེགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་མེད་ཐབས་མེད་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་འདི་ལྟ་བུ་བརྟེན་ནས་“འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་”ཀྱི་ལས་གཞི་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ནི། ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་སྡེ་ཚན་ཆུང་ངུ་ཞིག་གི་འདོད་མོས་ལྟར་རང་གི་སྐད་ཡིག་གི་ནང་ན་མེད་པའི་ཤེས་ཡོན་ཞིག་གམ། ལྟ་བ་ཞིག་གམ། ཡང་ན་རྩོམ་སྟངས་ཤིག་ཚུར་ལེན་རྒྱུ་ཙམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་རྙིང་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། སྐད་ཡིག་ཅིག་གི་གསོན་ཤུགས་རྒྱས་པའི་མཐུན་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་རྒྱུའི་བཀླག་བྱའི་ཚོགས་ཤིག་སྟེ། དེ་ཡང་ཀློག་པ་པོ་ཕལ་པའི་མོས་ཁམས་དང་མཐུན་ཡང་བརྗོད་བྱ་ཐ་ཤལ་དང་ངན་སློབ་ཅན་མ་ཡིན་པ། གྲགས་རྩོམ་ཡིན་ཀྱང་ཀློག་མཁན་མང་པོས་ཀློག་བདེ་ཞིང་གོ་ཐུབ་པའི་བཀླག་བྱའི་ཚོགས་ཤིག་རང་རེའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་མཁོ་སྤྲོད་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད།

ཀློག་མཁན་ཉུང་བའི་གྲགས་རྩོམ་གྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ནི་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་བྱ་བ་ལམ་ལྷོང་མ་བྱུང་བའི་དཔེ་མཚོན་ཞིག་ཡིན། གནས་ཚུལ་འདི་དག་མི་འབྱུང་བའི་ཆེད། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་འདིར་དང་པོ་བསྒྱུར་བྱ་འདེམས་དུས་ནས་གྲགས་རྩོམ་ཡིན་མིན་ལ་བལྟ་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཚོང་རའི་བྲིན་ཚད་དང་། སྐད་ཡིག་གཞན་པ་ཅི་ཙམ་ལ་བསྒྱུར་ཡོད་པ་སོགས་ལ་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གྲགས་རྩོམ་ཡིན་ཀྱང་ཚོང་རར་རྒྱུགས་ཆུང་བ་རྣམས་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་གྲས་སུ་འདེམས་ཀྱི་མེད་ལ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཚོང་རར་རྒྱུགས་ཆེ་ནའང་བོད་པའི་ཀློག་ཁམས་དང་མཐུན་པའི་ངེས་པ་མེད། རང་རེའི་ཀློག་པ་པོ་མང་ཆེ་བའི་མོས་ཁམས་ཤེས་ཆེད། ང་ཚོས་དྲ་ཐོག་དཔེ་དེབ་གླེང་མོལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་། དཔེ་སྐྲུན་དང་འགྲེམས་སྤེལ་གྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་རྒྱུས་ལོན་བྱས་པར་མ་ཟད། རྒྱུན་དུ་ཤེས་ཚད་འདྲ་མིན་གྱི་ཀློག་པ་པོ་དང་གླེང་མོལ་གྱི་ལམ་ནས་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད། “འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་”ཀྱི་བོད་འགྱུར་རྣམས་རིམ་བཞིན་སྤེལ་བ་དང་། དེའི་ཀློག་གྲངས་ལ་བལྟས་ནས་ཀྱང་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མོས་ཁམས་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུ་དང་། མ་འོངས་པའི་འགྱུར་རྣམས་ཀློག་པ་པོའི་མོས་ཁམས་དང་ཇེ་མཐུན་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད།

མ་རྩོམ་གྱི་བྲོ་བ་ཤོར་ཚབས་ཆུང་བའི་འགྱུར་ཚོགས་ཤིག་སྤེལ་རྒྱུ་དེ་ང་ཚོའི་ལས་གཞི་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། ད་ཕན་གྱི་བོད་ཀྱི་ཡིག་སྒྱུར་ནི་དབྱིན་སྐད་ནས་བསྒྱུར་བ་རེ་ཤས་མ་གཏོགས། བོད་འགྱུར་མང་ཆེ་བ་རྒྱ་ཡིག་ནས་བསྒྱུར་བ་ཡིན། རྒྱ་སྐད་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་རྒྱ་ཡིག་ནས་ལོས་བསྒྱུར། སྐད་རིགས་གཞན་པའི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱང་ཕལ་ཆེ་བ་རྒྱ་ཡིག་ནས་ཡང་འགྱུར་གྱི་ཚུལ་དུ་བསྒྱུར་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། སྤྱིར་བཏང་མ་བསྒྱུར་བ་ལས་བསྒྱུར་བ་ལེགས་ཚོགས་ཆེ་བ་སྨོས་མེད་ཡིན་ཀྱང་། རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་ལ་མཚོན་ན། སྤྱིར་བཏང་འགྱུར་ཐེངས་དང་པོའི་སྐབས་ནས་མ་རྩོམ་གྱི་བྲོ་བ་གང་འཚམས་ཤིག་ཤོར་འགྲོ་བ་དང་། འགྱུར་ཐེངས་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ་མ་རྩོམ་གྱི་བྲོ་བ་སྔར་ལས་ཀྱང་མང་བ་ཤོར་རྒྱུ་ཡིན་པ་ནི་ཕལ་ཆེར་ཚོད་དཔག་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། ང་ཚོས་མ་རྩོམ་གྱི་བྲོ་བ་ཤོར་ཚབས་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཆེད། དབྱིན་སྐད་ཀྱིས་གཙོས་པའི་མ་རྩོམ་གྱི་སྐད་ཡིག་རང་ནས་ཐད་ཀར་བསྒྱུར་བའི་འགྱུར་ཚོགས་ཤིག་སྤེལ་འདོད་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ད་ཕན་བོད་པ་རྣམས་ལ་འདྲིས་ཆེ་བའི་སྐད་ཡིག་ནི་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་སྐད་དང་དབྱིན་སྐད་གསུམ་གཙོ་བོ་ཡིན། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་ལས་གཞི་འདིའི་ནང་དུ་གཙོ་བོ་སྐད་ཡིག་དེ་གསུམ་པོའི་བརྩམས་ཆོས་ཡིག་སྒྱུར་བྱ་བཞིན་པ་དང་། མ་འོངས་པར་སྐད་ཡིག་གཞན་ལས་ཀྱང་སྒྱུར་མཁན་ལས་གཞི་འདིར་མཉམ་ཞུགས་བྱ་རྒྱུའི་རེ་བའང་ཡོད།

Image

མ་རྩོམ་གྱི་བྲོ་བ་ཤོར་ཚབས་ཆུང་བའི་འགྱུར་ཚོགས་ཤིག་སྤེལ་རྒྱུའི་ཆེད། ང་ཚོས་དང་པོ་ལོ་ཙཱ་བ་འདེམས་དུས་ནས་དེའི་སྐད་གཉིས་ཀྱི་བྱང་ཚད་དང་། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ཉམས་མྱོང་བཅས་ལ་རྒྱུས་ལོན་ཞིབ་ཕྲ་བྱས་པར་མ་ཟད། བསྒྱུར་བྱ་གང་ཡིན་ལས་ཤོག་གྲངས་ཇི་ཙམ་དཔེ་མཚོན་དུ་བསྒྱུར་བཅུག་སྟེ། མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བ་བོད་སྐད་དུ་ཇི་བཞིན་འདྲེན་ཐུབ་མིན་ལ་བལྟས་ཏེ་བསྒྱུར་མཁན་འདེམས་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཙམ་གྱིས་ད་དུང་འགྱུར་གང་ཞིག་ལས་གཞི་འདིའི་ནང་དུ་ཚུད་མིན་ཐག་མི་ཆོད་པར་འགག་སྒོ་ཐ་མ་ཞིག་བརྒལ་དགོས། དེ་ནི་སྐད་ཡིག་གཉིས་ལ་ནང་བྱན་ཆུད་པ་ཞིག་གིས་བསྒྱུར་ཟིན་པའི་འགྱུར་མ་དེར་མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བའི་དྲངས་ཚད་གཅིག་པུར་རྟོག་ཞིབ་བྱས་ཏེ། མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བའི་དྲངས་ཚད་ངེས་ཅན་ཞིག་ལ་མ་སླེབས་བར་དུ་སྒྱུར་མཁན་ལ་འགྱུར་བཅོས་ཀྱི་རེ་སྐུལ་ཞུ་ཡི་ཡོད།

འགྱུར་གང་ཞིག་མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བ་མ་ཤོར་བའི་སྟེང་ནས། བོད་སྐད་དུ་གོ་བདེ་བ་དང་། བརྗོད་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ནི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་ཚང་མའི་དམིགས་ཡུལ་ཡིན་པ་ལྟར་ང་ཚོའི་དམིགས་ཡུལ་ཡང་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡོང་བ་ལ་ང་ཚོས་གོང་དུ་བཤད་པའི་མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བ་དྲངས་ཚད་ངེས་ཅན་ཞིག་ལ་སླེབས་ན་གཞི་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་གི་ལས་རིམ་གཉིས་པ་སྟེ། བོད་སྐད་ཀྱི་ཚིག་སྦྱོར་ལ་མཁས་པ་ཞིག་གིས་མ་རྩོམ་གྱི་ནང་དོན་དང་བྲོ་བ་ལ་འགྱུར་བ་ཅི་ཡང་མི་གཏོང་བའི་སྒོ་ནས། ཚིག་སྦྱོར་དང་དག་ཆ་ལ་ཞུ་དག་གིས་བོད་མི་ཀློག་པ་པོ་ཕལ་བ་རྣམས་ལ་དམིགས་ནས་ཀློག་བདེ་བ་དང་གོ་བདེ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད།

Image

ཡིག་སྒྱུར་ལས་གཞི་མང་པོ་ལ་ཐུན་མོང་གི་དཀའ་ངལ་ཞིག་འཕྲད་བཞིན་པ་ནི་ཐ་སྙད་གསར་པ་མང་པོ་དགོས་པ་དང་། དེ་དག་གཅིག་གྱུར་མི་ཡོང་བ་དེ་ཡིན། དེང་སང་དབྱིན་བོད་ཤན་སྦྱར་གྱི་ཚིག་མཛོད་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། དེ་དག་ཐ་སྙད་གསར་འཕེལ་གྱི་རྗེས་མི་ཟིན་པ་དང་། གཅིག་གྱུར་མི་ཡོང་བའི་དཀའ་ངལ་ངང་གནས་བཞིན་ཡོད། “འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་”ཀྱི་ལས་འཆར་འདི་ཡང་དཀའ་ངལ་དེ་ལས་གཡོལ་ཐབས་མེད། ལས་གཞི་འདིས་ཐ་སྙད་གསར་པ་གཅིག་གྱུར་བྱེད་མི་ཐུབ་ནའང་ཐ་སྙད་གསར་པ་ཇེ་ཕྱུག་ཏུ་གཏོང་ངེས་པ་དང་། དེ་དག་ལས་ཐ་སྙད་གང་མང་ཞིག་མ་འོངས་པར་གཅིག་གྱུར་གྱི་ཐ་སྙད་གྲས་སུ་འགྲོ་བའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་ཡོད། ལས་གཞི་འདིའི་དོ་དམ་ཚོགས་ཆུང་གིས་ལས་གཞི་འདིའི་ཆེད་དུ་དབྱིན་སྐད་ཀྱི་ས་མིང་། མི་མིང་། དམིགས་བསལ་སྒྲ་བསྒྱུར་བྱེད་དགོས་པའི་ཐ་སྙད་སོགས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་ཐབས་ལ་སྒྲ་འབེབས་བྱེད་སྟངས་ཤིག་གཏན་འབེབས་བྱས་འདུག །འདིས་ལས་གཞི་འདིའི་ཁོངས་སུ་ད་ཕན་བསྒྱུར་ཚར་བ་དང་མ་འོངས་པར་བསྒྱུར་རྒྱུའི་བརྩམས་ཆོས་ཚང་མ་སྟེ། དེབ་གྲངས་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་དུ་ས་མིང་མི་མིང་དང་། དམིགས་བསལ་སྒྲ་བསྒྱུར་བྱེད་དགོས་པའི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཡོངས་རྫོགས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་འདིས། བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀའི་དབྱིན་སྐད་ཀྱིས་གཙོས་པའི་ཕྱི་སྐད་ཀྱི་ས་མིང་མི་མིང་སྒྲ་འབེབས་བྱེད་སྟངས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ་ལ་ཞབས་འདེགས་ངེས་ཅན་ཞིག་འགྲུབ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད།

“འགྱུར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་”ཀྱི་སྒྱུར་མཁན་གྱི་གྲས་སུ་ཤེས་ཡོན་དང་ཉམས་མྱོང་གིས་ཕྱུག་པའི་ལོ་ན་དྲུག་ཅུ་བརྒལ་བའི་ཡིག་སྒྱུར་བ་ཡོད་ལ། དེང་སང་གི་སྐད་ཡིག་སྣ་མང་སྦྱོང་བའི་མཐུན་རྐྱེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོའི་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་བྱུང་བའི་ལོ་ན་ཉི་ཤུ་དང་སུམ་ཅུར་སོན་པའི་གཞོན་སྐྱེས་ཀྱང་ཡོད། ད་དུང་བོད་ནང་གི་ཡིག་སྒྱུར་བ་ཡོད་ལ། རྒྱ་གར་དང་ཨ་རི་སོགས་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ནས་ཀྱང་ཡོད། བུད་མེད་ཡོད་ལ་སྐྱེས་པ་ཡང་ཡོད། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་ཅིག་ལ་ཡིག་སྒྱུར་བ་ལོ་ཚད་དང་། རྒྱལ་ཁོངས་། ཕོ་མོ་སྣ་འཛོམས་བྱུང་བ་འདི་འདྲ་ད་ཕན་བྱུང་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཁོ་བོས་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་འདིའི་ནང་དུ་མུ་མཐུད་ནས་ཡིག་སྒྱུར་བ་གང་མང་ཞུགས་ནས། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་འདི་ཚོགས་པ་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་གི་མ་ཡིན་པར། བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀར་བཞུགས་པའི་ལོ་ཙཱ་བ་ཀུན་གྱི་ལས་གཞི་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུ་དང་། ང་ཚོ་ཐུན་མོང་གི་འབད་རྩོལ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ལས་གཞི་འདི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་གསོན་ཤུགས་སྦྱིན་པའི་མཐུན་རྐྱེན་བཟང་པོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད།

ཁོ་བོས་གླེང་བརྗོད་འདིའི་མཇུག་སྒྲིལ་མཚམས་འདིར། ལས་འཆར་འདིའི་འབྲེལ་ཡོད་ཀུན་ལ་ལེགས་སོའི་བསྔགས་བརྗོད་དང་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ཞུ་འདོད་ཆེན་པོ་བྱུང་། རྒན་པད་མ་འབུམ་དང་། མཁྱེན་ལྡན་མ་ཁི་རེ་སི་ཊི་ན། རྒན་བསྟན་འཛིན་དགེ་ལེགས། རྒན་དགེ་འདུན་རབ་གསལ་བཅས་ཡིག་བསྒྱུར་དོ་དམ་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མི་རྣམས་ཀྱི་འགན་ཁུར་དང་སེམས་ཤུགས། ཡིག་བསྒྱུར་བ་ཕོ་མོ་རྣམས་ཀྱི་རྡོ་རུས་ཐུག་པའི་འབད་པ། དེ་བཞིན་དམ་ཆོས་བང་མཛོད་ཀྱི་འབྲེལ་ཡོད་མི་སྣ་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བཅས་མེད་ཚེ་ལས་འཆར་འདིའང་དབྱར་དུས་ཀྱི་འཇའ་ཚོན་ལྟར་བཀྲག་མདངས་ཆེ་བ་ཙམ་ལས་སྙིང་པོས་དབེན་པ་འགྱུར་ངེས་རེད། དེས་ན་ད་རེས་ཀྱི་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ལན་བརྒྱར་ཞུ་བ་ཡིན།

ཀརྨ་པ་ཨོ་རྒྱན་ཕྲིན་ལས་རྡོ་རྗེས། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར་བྱང་ཕྱོགས་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་བྲིས།


In 2015, at my request, a group of American-based translators who had translated or were translating English literature into Tibetan gathered in the Latse Library. Over the course of an entire day, we discussed, among other topics, how many works have already been translated from English into Tibetan, the general situation for publishing and reading them, what works the translators at the meeting had translated or were translating, the difficulties they encountered when translating, and the methods they used to overcome those difficulties. We realized that over and above this meeting, it would be beneficial to embark upon a translation project with a protocol, plan, and program. Accordingly, in the following year we began the project 108 Translations. Now that we are publishing and distributing Tibetan translations in ebook format, I felt a wish to say a few words about the aims of this program.

If we look back at translations into Tibetan up to the present, their primary aim has been to introduce an idea, view, or style of writing found in the original language but not in our own. Instead of focusing on readers in our own society with an average educational level, we have worked to translate famous works that match the interests of a small group of well-educated readers. If there were a plethora of good reading materials for average readers available in Tibetan and this were a time when there was no concern about our language going extinct, we certainly might embrace such an aim and choose to translate a few famous works with the highest views, the newest ideas, and the most distinctive style. But we have come to the point when we need to take responsibility for the survival of our language, and we are in a situation where there is very little reading material that matches the interests of the ordinary reader. For these two reasons, I think we need to reexamine our previous aims in translation.

Reinvigorating a language must be accomplished in dependence upon the entire community of its users. It cannot be accomplished merely by focusing only on a small group of educated people and introducing some high view, new idea, or innovative style. The vitality of a language is manifested by the four types of usage—the two verbal forms of speaking and listening, and the two written forms of writing and reading. A large number of people in a society who read in their own language is a natural expression of the vitality of that language. It is not sufficient if those readers only include the educated; a large number of readers in that linguistic community must be included. In order for that to occur, there must be a variety of things to read that match the interests of the readers in that society, whether written in their own language originally or translated from another. Not only is this an indispensable condition for reinvigorating a language; it is also an indispensable condition for raising the educational standard within the entire community.

For such reasons, the aim of the 108 Translations project is to produce a needed body of reading material that can promote the reinvigoration of our language, in place of the former aim of introducing new ideas, views, or styles not previously available in our language to a small group of educated people. Though it must match the interests of ordinary readers, it should not include base topics or harmful ideas. Even if it is well-known literature, it must be easy for many readers to read and understand.

Translations of famous literary works that have a low readership are examples of unsuccessful translations. In order to avoid such situations, when we first choose works to translate in our translation program, we do not only consider how well known the works are. We also examine how they have sold, how many other languages they have been translated into, and so forth. We have chosen not to translate works with low sales even if they are renowned.

Even if a book is a bestseller abroad, there is no certainty that it will suit Tibetan readers. In order to understand the interests of our readership, we have been following discussions about literature on the Tibetan web as well as assessing the conditions for publishing and distribution. We have also been regularly gauging our readership through conversations with readers of different levels. As we release each of the Tibetan translations in the 108 Translations series and look at the size of their readership, the interests of our communities will become clearer, and we hope that our future translations will grow ever closer to the interests of our readers.

Another aim of our project is to increase the number of translations that lose little of the flavor of the original. Up through the present, most translations into Tibetan have been from Chinese, except for a few translations from English. Chinese books should of course be translated into Tibetan from Chinese, but most works from other languages are retranslations from a Chinese translation. Needless to say, this is better than not translating them at all. But with a literary work, a certain amount of the original’s flavor is lost in the initial translation, and then even more is lost in a second translation. We can infer this with some certainty.

In order to reduce the loss of the original’s flavor, we wish to increase the number of translations done directly from their original languages, primarily English. However, up to now, the only languages we Tibetans are well-versed in are Chinese, Hindi, and English. In our current program, we are translating works from these three languages, primarily English. We hope that in the future translators who work from other languages will enter our program.

In order to ensure that the translation loses little of the feeling of the original, when we choose translators, we first carefully assess their level of training in both languages and their experience in translation. Before selecting a translator, we ask them to prepare sample translations of a few pages from the work to be translated and then look at how much of the meaning and feeling of the original they were able to capture in Tibetan. Even after that, we do not yet know whether we will accept a given translation into our program; it still must pass a final hurdle. When a translation is complete, someone with mastery of both languages examines to what degree it captures the meaning and feeling of the original. Until it reaches a certain standard in this regard, we ask the translator to revise it.

In addition to not losing the meaning and feeling of the original, the translations must be easy to understand and pronounce in Tibetan. This is an aim of all translation projects, and it is also an aim of ours. In order to do this, once a translation has reached that standard of capturing the meaning and feeling of the original, we begin the final stage of editing. At this point, someone skilled in Tibetan grammar copy edits the grammar and spelling—not changing any aspect of the feeling and meaning of the original—with the aim of making it easier for ordinary Tibetan readers to read and understand.

One common difficulty many translation projects encounter is that many new terms are needed but there is no standard translation for them. Although there are several bilingual Tibetan-English dictionaries these days, the difficulty is that they have not kept pace with new words and do not use the same, standard terminology. There is no way for 108 Translations to avoid this difficulty. Even if this project cannot create standard translations of new words, it is certain that it will enrich our vocabulary, and we believe that many of them will become standard Tibetan terms in the future.

The organizing committee of this program has established a standard system of transliterating English place names, people’s names, and other terms that need to be transliterated. This will be used as the standard for all the works that have been or will be translated for this program from now on so that place names, people’s names, and other transliterated words will always be the same. We hope that this will provide a helpful service toward a standard system of transliterating foreign—primarily English—names of places and people in the Tibetan script, used both within Tibet and abroad.

The translators of 108 Translations include translators over the age of sixty, replete with education and experience, as well as young people in their twenties and thirties who have grown up with excellent facilities for studying multiple languages. There are still translators in Tibet and several in India, America, and other countries. They include men and women. There has never before been a program like this with translators of such diverse ages, countries of residence, and genders. My hope is that even more translators can join this translation project and that it will not be the project of just one particular committee but of all translators who live in Tibet and abroad. I also pray that this common project of ours can become a favorable condition that will reinvigorate the Tibetan language.

At the conclusion of this foreword, I feel a strong wish to thank and congratulate everyone connected to this project for their excellent work—Pema Bhum, Kristina Dy-Liacco, Tenzin Gelek, and Gedun Rabsal of the 108 Translations Management Team for their enthusiasm and responsibility; the translators for their hard work and effort; and the people of Dharma Treasure for their support. Without them, this project would certainly be like a rainbow in the summer—bright and colorful but devoid of any essence, so I would like to take this opportunity to express a hundred thanks to all of them.

— Karmapa Ogyen Trinley Dorje, North America, 2018


2015年,在我的邀請下,多位居於美國、曾經或正在進行英譯藏工作的譯者,齊聚於喇孜圖書館。在那次的會談中,我們探討了許多議題,包括至今有多少英文文學著作已翻譯成了藏文,這些書籍出版和閱讀的情況;與會的譯者們也分享了各自已經和正在進行的翻譯項目,翻譯時遇到的困難,和他們採取的解決方法等。在一整天的會議後,我們達成的共識是:如果啟動一個具有共同協議、方案和規劃的翻譯計畫,將會帶來很大的利益。因此在隔年,我們推出了「108部世界名著藏譯本」計畫。如今我們的計畫初有成效,已開始出版發佈藏文譯著的電子書,因此我想在此以幾段文字,向大家介紹這個計畫的目標。

回顧過去至今的藏文譯著,主要翻譯的目的,是希望能從其他語言當中吸收藏語文中所欠缺的知識、觀點和書寫技巧。然而這些譯著大多是為了符合少數受過良好教育的知識份子的興趣,而非為了社會上的普羅大眾。

假如藏文有著豐富的通識讀物,並且不必擔心我們的語言日趨式微,那麼當然應該選擇具有高深見解、嶄新知識和高超寫作技巧的世界名作進行翻譯。然而如今我們的語言已到了生死存亡的時刻,我們必須負起維護藏文生存的責任,同時社會上也非常缺乏適合一般大眾的讀物。基於這兩個原因,我認為我們必須重新審視過去翻譯的目的。

要增強一個語言的生命力,需要倚靠使用這個語言的整體社群力量;只靠少數知識份子的高深見解、嶄新知識或特殊著作技巧,是無效的。一個語言的生命力,可以從語言的四個使用上顯現:語言上的說和聽,文字上的書寫和閱讀。一般來說,社會上有愈多使用這個語言的讀者,就能反映出這個語言擁有充分的生命力。但如果所謂的讀者只包括知識份子這個族群,那是不夠的;讀者群必須包括使用這個語言的更多數群眾。要讓此實現,就需以母語撰寫或翻譯,更多符合社會廣大讀者習慣和興趣的讀物。這樣不僅能夠恢復語言生命力,更是提升整體社會教育程度不可或缺的條件。

因此,「108部世界名著藏譯本」計畫的目的,並非如過去的翻譯那般,是為了符合少數知識份子的興趣,選擇翻譯一些自己語言中所沒有的知識、見解或特殊寫作技巧的書籍;我們計畫翻譯的這套叢書,將以恢復藏語文生命力為目的,內容將貼近一般讀者的興趣。但是必須指出,我們的選書不會包括惡質的題材或有害的內容,而我們所選的世界名著,也必須是容易被大眾閱讀和理解的作品。

文學名著的翻譯作品如果乏人問津,可說是一種翻譯上的失敗。為了避免這種情況,我們的翻譯計畫在選書上十分謹慎,不僅要看作品是否為世界名著,同時也會調查該作品的銷售情況,以及它曾被翻譯成多少其他語言的譯本。如果某本著作堪稱世界名著,但在市場上銷售慘澹,我們就不會將它列入翻譯計畫。

然而許多在外國暢銷的書籍,其內容也不一定適合藏文讀者。為了了解讀者的興趣、偏好和程度,我們追蹤關於文學的藏文討論區,並對出版和發行的情況做出評估。不僅如此,我們也定期與不同閱讀程度的讀者交流,藉以增進對他們的了解。當「108部世界名著藏譯本」陸續出版時,我們將追蹤閱讀次數和發行數量,進一步了解讀者群的喜好,並致力於推出更加貼近我們讀者興趣的翻譯書籍。

我們的翻譯計畫的另一個目的,是希望盡量保持原著的風味。過去的藏文翻譯作品大部分譯自漢文,僅有少部分譯自英語文學。當然,如果原著本身就是中文,理當從中文翻譯成藏文。然而許多其他語言的文學著作,我們卻是間接從中文的譯本再翻譯成藏文的。比起沒有任何翻譯本可讀,擁有再譯的書籍已經是很好的了。然而從文學作品的角度來說,經過了一次翻譯,就已經喪失一些原著的風味;經過二次翻譯,原著的味道又比之前喪失更多,這是必然的情況。因此,為了避免失去原著的風味,我們將直接從英文原著進行翻譯。然而,我們藏族現今所熟悉的外語,僅限於漢語、印度語和英語這三個語言;我們目前的計畫是以翻譯英語作品為主,未來希望能納入更多其他語言的翻譯作品。

為了讓叢書不失原著的風味,在挑選譯者時,我們會謹慎審查譯者對於兩種語言的熟悉度和過去的翻譯經驗。不僅如此,透過譯者的試譯稿,我們將觀察譯者能否以藏文善加掌握原著的意義和味道。然而最後譯者是否能被選入翻譯計畫,關鍵在於整部翻譯作品能否和原著所要表達的一致;若有差異,我們會要求譯者繼續修改,直到達到和原著有著相同的內涵和味道為止。

在翻譯作品不失原著意義和風味的基礎上,同時兼顧藏語本身理解和表達的合適性,這是所有翻譯的目標,也是我們的目標。當翻譯作品達到上述的標準後,就正式進入下一步的編輯流程。這時一位精通藏語文法的專家,將以一般藏語讀者方便閱讀的習慣為標準,並且在不更動原文意義和風味的前提下,對於藏文版進行校潤工作。

很多翻譯計畫遇到的困難之一,就是需要翻譯很多藏文原本沒有的新詞彙,然而這些詞彙的使用往往並不統一。現在坊間雖有多部英藏對照詞典,然而都存在著內容不夠更新,字詞並不統一等問題。「108部世界名著藏譯本」計畫也無法避免這個問題。即使我們的計畫無法建立起一套新詞語的統一翻譯標準,但相信我們在翻譯過程中所使用的新詞彙,能讓我們的語言更加豐富,並成為未來藏語慣用的標準詞彙。本計畫的行政小組為了讓翻譯計畫順利進行,針對英文的地名、人名和一些特殊用詞做出了一些規範,藉以統一用詞。此規範將成為現在和未來一切譯本的標準用詞。換句話說,藉由108部翻譯作品中地名、人名和特殊用詞的統一,我們希望能為海內外藏族在以英文為主的所有外文的地名、人名和特殊用詞的翻譯統一上,貢獻一份心力。

108部世界名著藏譯本」的譯者群當中,有學識豐富、經驗老道、超過六十歲的年長譯者,也有在多語環境下學習成長的二、三十歲年輕譯者,他們有的來自藏地,有的來自印度與美國等地,有女性也有男性。集聚了如此多元,不同年紀、國別、性別的譯者,共同參與一項翻譯計畫,應該是前所未見的一件創舉。未來,我希望有更多的譯者來共襄盛舉。這個計畫並不屬於某個單位,而是屬於海內外所有藏族譯者們的共同計畫。祈願我們同心協力,讓這個計畫成為滋養藏語生命力的助緣。

在這篇序言的最後,我想要讚嘆和感謝這個計畫的參與者們——Pema Bhum, Kristina Dy-Liacco, Tenzin Gelek, Gedun Rabsal,他們是此計劃翻譯小組的執行成員,謝謝他們的承擔和勇氣;我還要感謝每一位男性、女性譯者的恆心和毅力。同時,也要感謝「正法寶藏」相關人員的護持。缺少了每一位的付出,這個計畫就會像是夏日的彩虹一樣,光彩奪目卻毫無實義。因此我想藉此機會,再次對他們表達深深的感謝。

噶瑪巴鄔金欽列多傑 西元2018年寫於北美